12 μύθοι και αλήθειες για τους Βίκινγκς

12 μύθοι και αλήθειες για τους Βίκινγκς

Η εποχή των Βίκινγκς μπορεί να τελείωσε πριν από περίπου μια χιλιετία, αλλά συνεχίζουν να αιχμαλωτίζουν τη φαντασία μας ως και σήμερα. Οι σπουδαίοι ναυτικοί και πολεμιστές έχουν μυθοποιηθεί σε μεγάλο βαθμό και είναι συχνά δύσκολο να διαχωρίσουμε το γεγονός από τη φαντασία! Έχοντας αυτό υπόψη πάμε να δούμε 12 ενδιαφέροντα πράγματα για τους Βίκινγκς:

Οι Βίκινγκς δεν φορούσαν κράνη με κέρατα.

Ξεχάστε όποια εικόνα έχετε για τους Βίκινγκ πολεμιστές. Οι Σκανδιναβοί πιθανότατα φορούσαν κράνη, αλλά τα κέρατα αποτελούν σκέτη παραπληροφόρηση! Οι απεικονίσεις που χρονολογούνται από την εποχή των Βίκινγκς επιβεβαιώνουν την μη ύπαρξη κεράτων. Παρομοίως και το μόνο αυθεντικό κράνος των Βίκινγκς που ανακαλύφθηκε ποτέ.  Βρέθηκε στον τάφο ενός φύλαρχου του 10ου αιώνα στο Gjermundbu της Νορβηγίας, δε φέρει κέρατα ή φτερά, παρά μόνο μια προστατευτική καλύπτρα για τη μύτη. 

Οι ζωγράφοι φαίνεται να κατασκεύασαν την τάση αυτή με τα κράνη κατά τον 19ο αιώνα, ίσως εμπνευσμένοι από τις περιγραφές των Βορειοευρωπαίων από αρχαίους Έλληνες και Ρωμαίους χρονικογράφους. Πολύ πριν από την εποχή των Βίκινγκς, οι Σκανδιναβοί και Γερμανοί ιερείς φορούσαν όντως περικεφαλαίες με κέρατα για τελετουργικούς σκοπούς.

Μιας και μιλάμε και στιλιστικές επιλογές, οι γυναίκες Βίκινγκ δεν ντυνόντουσαν και πολύ σεμνά! Μια μελέτη αποκάλυψε πως οι γυναίκες των Σουηδών Βίκινγκς φορούσαν προκλητικά πολύχρωμα ενδύματα με προστήθια ώστε να τονίζεται το στήθος τους.

Ανακατασκευασμένη στολή Βίκινγκς που εκτίθεται στο Αρχαιολογικό Μουσείο στο Στάβανγκερ της Νορβηγίας (πηγή: wikipedia)
Ανακατασκευασμένες στολές Βίκινγκς που εκτίθονται στο Αρχαιολογικό Μουσείο στο Στάβανγκερ της Νορβηγίας (πηγή: wikipedia)

Οι Βίκινγκς ήταν γνωστοί για την άριστη υγιεινή τους.

Λαμβάνοντας υπόψη τις βαριές εργασίες των Βίκινγκς (είτε πρόκειται για κωπηλασία είτε για επικές μάχες), οι μυρωδιές των Βίκινγκς πρέπει να έφταναν ως τη Βαλχάλα! Ακριβώς το αντίθετο όμως! Οι ανασκαφές σε τοποθεσίες των Βίκινγκς έχουν βρει τσιμπιδάκια, ξυράφια, χτένες και καθαριστικά αυτιών κατασκευασμένα από οστά ζώων και κέρατα (να που τα χρησιμοποιούσαν οι άνθρωποι). Οι Βίκινγκς έκαναν επίσης μπάνιο τουλάχιστον μία φορά την εβδομάδα – πολύ πιο συχνά από άλλους Ευρωπαίους της εποχής τους – και απολάμβαναν βουτιές σε φυσικές θερμές πηγές.

ΠΡΟΤΑΣΗ: Αν είστε απ’ αυτούς που σας γοήτευαν οι γεωγραφικοί πονοκέφαλοι, είτε από εκείνους που δεν εκτίμησαν τη Γεωγραφία ποτέ όσο της άξιζε, τότε θα λατρέψετε το βιβλίο Γεωγραφία για εντελώς Αγεωγραφήτους. Θα το βρείτε  εδώ!

Οι Βίκινγκς χρησιμοποιούσαν ένα μοναδικό υγρό για να ανάψουν φωτιές.

Αν και ήταν παιδιά της υγιεινής, οι Βίκινγκς δεν είχαν κανένα ενδοιασμό να εκμεταλλευτούν τη δύναμη των ούρων τους. Συγκέντρωναν μύκητες από φλοιούς των δέντρων και τους έβραζαν για μέρες στα ούρα τους. Το νιτρικό νάτριο που βρίσκεται στα ούρα θα επέτρεπε στο υλικό αυτό να σιγοκαίει, έτσι οι Βίκινγκς είχαν φωτιές μαζί τους στα ταξίδια τους.

Οι Βίκινγκς έθαβαν τους νεκρούς τους σε βάρκες.

Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι οι Βίκινγκς αγαπούσαν τα σκάφη τους—τόσο πολύ που ήταν μεγάλη τιμή να ενταφιάζονται μέσα σε αυτά. Στη σκανδιναβική θρησκεία, οι γενναίοι πολεμιστές ταξίδευαν σε ένδοξα βασίλεια μετά θάνατον, και μιας και τα σκάφη τους εξυπηρετούσαν καλά στη ζωή θα τους βοηθούσαν να φτάσουν στους τελικούς προορισμούς τους. Διακεκριμένοι επιδρομείς και εξέχουσες γυναίκες συχνά αναπαύονταν σε πλοία, περικυκλωμένοι από όπλα, πολύτιμα αγαθά και μερικές φορές ακόμη και θυσιασμένους σκλάβους.

Πλώρη του πλοίου Oseberg, στο Μουσείο του Όσλο (πηγή: wikipedia)
Πλώρη του πλοίου Oseberg, στο Μουσείο του Όσλο (πηγή: wikipedia)

Οι Βίκινγκς εξασκούσαν το δουλεμπόριο.

Πολλοί Βίκινγκς πλούτισαν από την εμπορία ανθρώπινων ψυχών. Αιχμαλώτιζαν και υποδούλωναν γυναίκες και νεαρούς άνδρες ενώ λεηλατούσαν αγγλοσαξονικούς, κελτικούς και σλαβικούς οικισμούς. Οι δούλοι στη συνέχεια πουλιόνταν σε μεγάλα σκλαβοπάζαρα σε όλη την Ευρώπη και τη Μέση Ανατολή.

Οι γυναίκες Βίκινγκ απολάμβαναν κάποια βασικά δικαιώματα.

Τα κορίτσια των Βίκινγκς δεσμεύονταν από τα 12 τους και έπρεπε να προσέχουν το νοικοκυριό, ενώ οι σύζυγοί τους έπλεαν για περιπέτειες. Ωστόσο, είχαν περισσότερη ελευθερία από άλλες γυναίκες της εποχής τους. Εφόσον δεν ήταν δούλες, οι γυναίκες των Βίκινγκς μπορούσαν να κληρονομήσουν περιουσία, να ζητήσουν διαζύγιο και να διεκδικήσουν την προίκα τους εάν έληγαν οι γάμοι τους.

Οι άνδρες Βίκινγκ περνούσαν τον περισσότερο χρόνο ως αγρότες.

Αυτό φαντάζει ολίγον ως απομυθοποίηση των Βικίνγκς, αλλά οι περισσότεροι άνδρες πιο συχνά κράδαιναν δρεπάνια, παρά σπαθιά. Είναι αλήθεια ότι κάποιοι ήταν αρκετά σκληροτράχηλοι πειρατές και οι λεηλασίες ήταν η κυρία τους δουλειά, αλλά η συντριπτική πλειοψηφία έσπερνε ειρηνικά κριθάρι, σίκαλη και βρώμη —τουλάχιστον για ένα μέρος του έτους. Έκτρεφαν επίσης βοοειδή, κατσίκες, χοίρους και πρόβατα στις μικρές φάρμες τους, οι οποίες συνήθως έδιναν αρκετή τροφή για να συντηρήσουν μια οικογένεια.

Ο Θεός του σκι.

Οι Σκανδιναβοί πρωτοασχολήθηκαν με το σκι πριν από τουλάχιστον 6.000 χρόνια, αν και οι αρχαίοι Ρώσοι ενδεχομένως να τους πρόλαβαν. Την εποχή των Βίκινγκς, οι Σκανδιναβοί θεωρούσαν το σκι ως έναν αποτελεσματικό τρόπο μετακίνησης και μια δημοφιλή μορφή αναψυχής. Λάτρευαν ακόμη και έναν θεό του σκι, τον Ullr.

Απεικόνιση από ένα ισλανδικό χειρόγραφο του 18ου αιώνα που δείχνει τον Ullr με το σκι του και το τόξο του (πηγή: wikipedia)
Απεικόνιση από ένα ισλανδικό χειρόγραφο του 18ου αιώνα που δείχνει τον Ullr με το σκι του και το τόξο του (πηγή: wikipedia)

Οι Βίκινγκς προτιμούσαν να είναι ξανθοί.

Θύματα της μόδας της εποχής, οι μελαχρινοί Βίκινγκς -συνήθως άντρες- θα χρησιμοποιούσαν ένα ισχυρό σαπούνι με υψηλή περιεκτικότητα σε σταχτόνερο για να λευκάνουν τα μαλλιά τους και ενίοτε και τα γένια τους. Είναι πιθανό με αυτές τις πλύσεις οι Βίκινγκς εκτός απ’ το να είναι μοδάτοι, να γλύτωσαν και από κάτι πολύ χειρότερο: τις ψείρες του κεφαλιού.

Οι Βίκινγκς δεν ήταν ποτέ ενωμένοι.

Στην πραγματικότητα, πιθανότατα δεν αυτοαποκαλούνταν καν Βίκινγκ: Ο όρος αναφερόταν απλώς σε όλους τους Σκανδιναβούς που συμμετείχαν σε υπερπόντιες αποστολές. Κατά τη διάρκεια της Εποχής των Βίκινγκς, η γη που αποτελείται τώρα από τη Δανία, τη Νορβηγία και τη Σουηδία ήταν ένα συνονθύλευμα φυλών υπό την ηγεσία των αρχηγών τους που συχνά πολεμούσαν μεταξύ τους – τουλάχιστον όταν δεν ήταν απασχολημένοι με τις λεηλασίες σε ξένες ακτές.

Αλλά ήταν συχνά πιωμένοι.

Σε πολλά νορβηγικά έπη υπάρχουν περιγραφές των μαινόμενων Βίκινγκς πολεμιστών που ριχνόντουσαν με ανεξέλεγκτη οργή στη μάχη. Μια έρευνα του 1956 έδειξε πως η μανία αυτή ήταν μάλλον αποτέλεσμα ναρκωτικών ουσιών, και πιο συγκεκριμένα αποτελέσματα της επίδρασης ενός παραισθησιογόνου μανιταριού ονόματι μυγοκτόνος αμανίτης (επιστημονική ονομασία: Amanita muscaria), κοινώς γνωστός ως τρελομανίταρο ή ζουρλομανίταρο.

Αμανίτης ο μυγοκτόνος (πηγή: wikipedia)
Αμανίτης ο μυγοκτόνος (πηγή: wikipedia)

Η βυζαντινή αυτοκρατορική φρουρά αποτελούνταν από Βίκινγκς.

Οι Βάραγγοι είναι το όνομα που δόθηκε από τους Βυζαντινούς και τους ανατολικούς Σλάβους στους Βίκινγκς που κατευθύνθηκαν ανατολικά. Έπαιξαν σημαντικό ρόλο στην ιστορία της Ρωσίας αφού μεταξύ 9ου και 12ου αιώνα δημιούργησαν και εξουσίαζαν το πρώτο μεσαιωνικό κράτος των Ρως και συγκρότησαν τη βυζαντινή αυτοκρατορική φρουρά. Γνωρίστε καλύτερα τους Βάραγγους στο αφιέρωμα των γεωγραφικών.

Μέλη της Βαραγγικής Φρουράς (μικρογραφία από εικονογραφημένο χειρόγραφο της Ιστορίας του Ιωάννη Σκυλίτζη που βρίσκεται στην Εθνική Βιβλιοθήκη της Μαδρίτης)
Μέλη της Βαραγγικής Φρουράς (μικρογραφία από εικονογραφημένο χειρόγραφο της Ιστορίας του Ιωάννη Σκυλίτζη που βρίσκεται στην Εθνική Βιβλιοθήκη της Μαδρίτης)
ΕΚΤΑΚΤΟ γεωΓΡΑΦΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ:

Σε έρευνα των γεωγραφικών, το 97% απάντησε ότι η παρουσία μιας υδρόγειου σφαίρας στο σπίτι βοηθάει στην καλύτερη αντίληψη του κόσμου. Τις καλύτερες υδρόγειες σφαίρες θα τις βρείτε εδώ.

ΕΚΤΑΚΤΟ γεωΓΡΑΦΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ:

Αν εκτιμάτε την προσπάθεια που γίνεται εδώ στους γεωγραφικούς και θέλετε να με κερνάτε ένα καφεδάκι τον μήνα μέσω του Patreon θα με βοηθούσε να μένω ξύπνιος περισσότερες ώρες και να ανεβάζω περισσότερες γεωγραφικές πληροφορίες. Κάνετε εγγραφή από εδώ!

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ