Ζάγκρεμπ, η γοητευτική πρωτεύουσα της Κροατίας

Ζάγκρεμπ, η γοητευτική πρωτεύουσα της Κροατίας

Η πρωτεύουσα της Κροατίας με την ιδιαίτερη ιστορία της και τα Μπαρόκ παλάτια, είναι μια πόλη που γοητεύει.

Έχει πληθυσμό 800.000 κατοίκους ενώ στην ευρύτερη περιοχή ζουν πάνω από ένα εκατομμύριο. Με έκταση 641 τετραγωνικά χιλιόμετρα είναι χτισμένη γύρω από δύο λόφους στις όχθες του ποταμού Σάβα και αποτελείται από τρία τμήματα.

Εδώ οι καλοί χάρτες: Κροατία με πρωτεύουσα το Ζάγκρεμπ
Εδώ οι καλοί χάρτες: Κροατία με πρωτεύουσα το Ζάγκρεμπ

Τα δύο παλαιότερα τμήματα είναι το Κάπτολ και το Γκόρνι Γκραντ όπου βρίσκονται στο ψηλότερο σημείο. Το τρίτο είναι η Ντόνι Γκραντ που αποτελεί κυρίως βιομηχανική περιοχή αλλά και το κέντρο της σύγχρονης πόλης.

Το Gradec και το Kaptol έως τον 16ο αιώνα ήταν διαφορετικές πόλεις που είχαν μάλιστα είχαν έχθρα μεταξύ τους. Οι εχθροπραξίες σταματούσαν τρεις φορές το χρόνο για να πραγματοποιηθούν οι εμποροπανηγύρεις. Το 1609, οι δυο πόλεις ενώθηκαν και δημιουργήσαν το Ζάγκρεμπ.

Kaptol 1686 (πηγή: wikipedia)
Kaptol 1686 (πηγή: wikipedia)

Η ονομασία της πόλης

Η ετυμολογία του ονόματος της πόλης είναι ασαφής. Για την ενωμένη πόλη χρησιμοποιήθηκε από το 1852. Επίσης χρήση του ονόματος είχαμε και ως όνομα της Επισκοπής του Ζάγκρεμπ από τον 12ο αιώνα. Το όνομα καταγράφεται για πρώτη φορά σε έναν καταστατικό χάρτη από τον αρχιεπίσκοπο του Έστεργκομ Φελισιάν, το 1134.

Στην κροατική ετυμολογία, το όνομα της πόλης προήλθε είτε από το ρήμα za – grab- , που σημαίνει σκάβω. Ένας μύθος συνδέει το όνομα με μια ξηρασία στις αρχές του 14ου αιώνα. Ο Augustin Kazotić (1260–1323) λέγεται ότι έσκαψε ένα πηγάδι που παρήγαγε νερό από θαύμα.

Οι μύθοι δεν σταματούν εδώ. Μια άλλη παραλλαγή αφηγείται ότι ένας κυβερνήτης της πόλης διψάει και διατάζει μια κοπέλα που λέγεται Μάντα να «τραβήξει» νερό από το πηγάδι Mandusevac.

ΠΡΟΤΑΣΗ: Αν είστε απ’ αυτούς που σας γοήτευαν οι γεωγραφικοί πονοκέφαλοι, είτε από εκείνους που δεν εκτίμησαν τη Γεωγραφία ποτέ όσο της άξιζε, τότε θα λατρέψετε το βιβλίο Γεωγραφία για εντελώς Αγεωγραφήτους. Θα το βρείτε  εδώ!

Η ιστορία του Ζάγκρεμπ

Το Ζάγκρεμπ είναι μια πόλη με πλούσια ιστορία που χρονολογείται από τους ρωμαϊκούς χρόνους. Ο παλαιότερος οικισμός στην περιοχή της πόλης ήταν η Ρωμαϊκή Andautonia .

Το όνομα “Ζάγκρεμπ” καταγράφτηκε για πρώτη φορά το 1134, μετά την ίδρυση του οικισμού στο Kaptol το 1094. Το Ζάγκρεμπ έγινε ελεύθερη βασιλική πόλη το 1242. Το 1851 το Ζάγκρεμπ είχε τον πρώτο του δήμαρχο, Γιάνκο Καμάουφ.

Τον 19ο αιώνα, αποτελούσε το κέντρο της Κροατικής Εθνικής Αναγέννησης όπου βοήθησε στην ανέγερση σημαντικών πολιτιστικών θεσμών.

Μετά τον σεισμό των 6,8 ρίχτερ το 1880 και μέχρι το ξέσπασμα του Α’ Παγκοσμίου Πολέμου το 1914, η πόλη σημείωσε σημαντική ανάπτυξη.

Στη δεκαετία του 1920, ο πληθυσμός του Ζάγκρεμπ αυξήθηκε κατά 70% που αποτελεί και την μεγαλύτερη δημογραφική έκρηξη στην ιστορία της πόλης. 

Από το 1945 ήταν πρωτεύουσα της Γιουγκοσλαβικής Δημοκρατίας της Κροατίας. Το 1991 έγινε η πρωτεύουσα της ανεξάρτητης Κροατίας.

Πλατεία Ban Jelačić Square, οι κάτοικοι του Ζάγκρεμπ γιορτάζει την απελευθέρωση του από τις δυνάμεις του Άξονα από Κροάτες Παρτιζάνους, 12 Μαΐου 1945 (πηγή: wikipedia)
Πλατεία Ban Jelačić Square, οι κάτοικοι του Ζάγκρεμπ γιορτάζει την απελευθέρωση του από τις δυνάμεις του Άξονα από Κροάτες Παρτιζάνους, 12 Μαΐου 1945 (πηγή: wikipedia)

Το 2020 η πόλη επλήγη από σεισμό 5,5 Ρίχτερ. Αρκετά κτίρια στο ιστορικό κέντρο της πόλης υπέστησαν ζημιές. Ο καθεδρικός ναός της πόλης έχασε τον σταυρό ενός από τους πύργους του.

Τα σημαντικότερα αξιοθέατα του Ζάγκρεμπ

Το Ζάγκρεμπ έχει μια κεντροευρωπαϊκή αισθητική και θυμίζει περισσότερο πόλη της Κεντρικής Ευρώπης παρά των Βαλκανίων. Μια ελκυστική μεγαλούπολη, με μπαρόκ εκκλησίες και παλάτια όπου έχει αφήσει πίσω της τα τσιμεντένια κτίρια της εποχής της Ενιαίας Γιουγκοσλαβίας.

To Umjetnički paviljon u Zagrebu (Art Pavilion) ιδρύθηκε το 1898, και είναι η παλιότερη γκαλερί τέχνης στη νοτιοανατολική Ευρώπη. (πηγή: wikipedia)
To Umjetnički paviljon u Zagrebu (Art Pavilion) ιδρύθηκε το 1898, και είναι η παλιότερη γκαλερί τέχνης στη νοτιοανατολική Ευρώπη. (πηγή: wikipedia)

Η κεντρική πλατεία της πόλης είναι η Trig Jelacia. Με τα περισσότερα κτίρια να χρονολογούνται από τον 19ο αιώνα, έχει ως χαρακτηριστικό της τα μπλε τραμ που την διασχίζουν.

Στην κεντρική πλατεία του Gradec δεσπόζει το νεοκλασικού ρυθμού Κοινοβούλιο και το Προεδρικό Μέγαρο.

Στην Άνω Πόλη με τα στενά της και τα ατμοσφαιρικά μεσαιωνικά κτίρια, βρίσκουμε γκαλερί και μπαρ τα οποία μάλιστα διαθέτουν εξέδρες πάνω στα πεζοδρόμια. Τα φανάρια που υπάρχουν στους δρόμους και τους φωτίζουν λειτουργούν με φωταέριο και μάλιστα ένας φανοκόρος κάθε βράδυ αναλαμβάνει να τα ανάβει.

Η ανατολική πύλη του Gradec, γνωστή και ως Πέτρινη Πύλη, σήμερα είναι ναός. Το 1731 η πύλη που προϋπήρχε, καταστράφηκε από πυρκαγιά. Σώθηκε η εικόνα της Παναγιάς Βρεφοκρατούσας, όπου θεωρείται θαυματουργή.

Στο Kaptol δεσπόζει ο επιβλητικός Καθεδρικός Ναός της Κοιμήσεως της Θεοτόκου με σήμα κατατεθέν τους δίδυμους οβελίσκους του.

Στα αξιοθέατα ξεχωρίζει η πολύχρωμη στέγη του Αγίου Μάρκου, όπου προστέθηκε το 1880 στην εκκλησία που χτίστηκε τον 13ο αιώνα. Στη στέγη απεικονίζονται τα οικόσημα του Ζάγκρεμπ, της Κροατίας, της Δαλματίας και της Σλαβονίας.

Η πλατεία του Άγιου Μάρκου (πηγή: wikipedia)
Η πλατεία του Άγιου Μάρκου (πηγή: wikipedia)

Η αγορά Dolac-γνωστή και ως η ‘’κοιλιά’’ του Ζάγκρεμπ- συμπλήρωσε 95 χρόνια λειτουργείας, το χειμώνα είναι σκεπαστή και το καλοκαίρι υπαίθρια. Ξεκινάει στα σκαλιά που ξεκινούν από την πλατεία Γέλατσιτς και λειτουργεί σε καθημερινή βάση.

Οι Ντράζεν Γκρούμπισιτς και Ολίνκα Βίστινα ήταν το ζευγάρι που όταν χώρισε πήρε την απόφαση να δημιουργήσει κάτι ξεχωριστό. Στο Ζάγκρεμπ λοιπόν, θα βρούμε το Μουσείο των Κατεστραμμένων Σχέσεων. Είναι γεμάτο από ενθύμια πρώην ερωτευμένων και μάλιστα η συλλογή του εμπλουτίστηκε από δωρεές χωρισμένων από όλα τα μέρη του κόσμου.

Eκθεμα από το Μουσείο των Καταστραμμένων Σχέσεων, με την ένδειξη «ex-axe», δωρήθηκε από μια γυναίκα από το Βερολίνο. Το χρησιμοποίησε για να κόψει τα έπιπλα του πρώην εραστή της απογοητευμένη όταν την άφησε για μια άλλη γυναίκα: "Δύο εβδομάδες αφότου έφυγε, επέστρεψε για τα έπιπλα. Ήταν τακτοποιημένα σε σωρούς από μικρά κομματάκια. Πήρε τα σκουπίδια και έφυγε από το διαμέρισμά μου για τα καλά. Το τσεκούρι αποτέλεσε σε όργανο θεραπείας». (πηγή: wikipedia)
Eκθεμα από το Μουσείο των Καταστραμμένων Σχέσεων, με την ένδειξη «ex-axe», δωρήθηκε από μια γυναίκα από το Βερολίνο. Το χρησιμοποίησε για να κόψει τα έπιπλα του πρώην εραστή της απογοητευμένη όταν την άφησε για μια άλλη γυναίκα: "Δύο εβδομάδες αφότου έφυγε, επέστρεψε για τα έπιπλα. Ήταν τακτοποιημένα σε σωρούς από μικρά κομματάκια. Πήρε τα σκουπίδια και έφυγε από το διαμέρισμά μου για τα καλά. Το τσεκούρι αποτέλεσε σε όργανο θεραπείας». (πηγή: wikipedia)

Το καλοκαίρι κυρίως η πόλη μετατρέπεται σε παράδεισο των φεστιβάλ. Στις αρχές Ιουνίου διεξάγεται το Cest Is D’ Best ενώ τον Ιούλιο πραγματοποιείται το Dvorista, με τις αυλές των μεσαιωνικών επαύλεων να πλημμυρίζουν από κλασική μουσική.

Γνωστό είναι Φεστιβάλ Κινηματογράφου ενώ στη πόλη πραγματοποιείται το Animatron, όπου αποτελεί το φεστιβάλ για τις ταινίες κινουμένων σχεδίων.

Στον πύργο Lotrscak όπου χτίστηκε τον 13 ο αιώνα, κάθε μέρα πέφτει και ένας κανονιοβολισμός. Ο αστικός μύθος αναφέρει ότι ένας παρόμοιος κανονιοβολισμός διέλυσε έναν κόκορα στο στρατόπεδο των Τούρκων. Τον θεώρησαν κακό οιωνό και δεν επιτέθηκαν στη πόλη και είναι ο κύριος λόγος που εθιμοτυπικά τον επαναλαμβάνουν καθημερινά στις 12.00 μ.μ..

Το πάρκο Maxsimir που χρονολογείται από το 1794 αξίζει μια επίσκεψη. Διαθέτει Λίμνες, απέραντα λιβάδια και πανέμορφες διαδρομές μέσα στο δάσος.

Στο Ζάγκερμπ ξακουστό είναι και το νεκροταφείο Mirogoj. Μπορεί να φαίνεται παράδοξο αλλά όλοι οι ταξιδιωτικοί οδηγοί το έχουν στα αξιοθέατα που πρέπει να δεις.

Στο Ζάγκερμπ ξακουστό είναι και το νεκροταφείο Mirogoj. Μπορεί να φαίνεται παράδοξο αλλά όλοι οι ταξιδιωτικοί οδηγοί το έχουν στα αξιοθέατα που πρέπει να δεις. Στην πραγματικότητα πρόκειται για ένα αχανές καταπράσινο πάρκο που «φιλοξενεί»  χιλιάδες τάφους, στοιχισμένους με αυστηρότητα και λιτή ομοιομορφία.

Νεκροταφείο Mirogoj (Πηγή: wikipedia)

Ένας από αυτούς είναι του αγαπημένου παιδιού ολόκληρης της χώρας. Ο Ντράζεν Πέτροβιτς, υπήρξε σπουδαίος παίχτης μπάσκετ, «έφυγε» από τη ζωή το 1993, σε ηλικία 29 χρονών. Στη πόλη υπάρχει και το Μουσείο όπου είναι αφιερωμένο στη καριέρα του γνωστού και ως «Μότσαρτ» του Παγκόσμιου Μπάσκετ.

Μια άλλη αθλητική ιστορία, άναψε τη σπίθα για την έναρξη ενός εμφυλίου πολέμου. Στο στάδιο της πόλης, το Μαξιμίρ, τα επεισόδια τον Μάιο του 1990, μεταξύ των οπαδών της Δυναμό Ζάγκρεμπ και του Ερυθρού Αστέρα πυροδότησε τα πάθη που υπήρχαν για χρόνια. Δόθηκε μια ακόμη αφορμή να αρχίσει ο πόλεμος μεταξύ της Κροατίας και της Σερβίας.

Η πόλη διεκδικεί μερίδιο της κληρονομιάς του σπουδαίου Νίκολα Τέσλα. Η καταγωγή του διχάζει ακόμα και σήμερα Σέρβους και Κροάτες. Οι τελευταίοι προσπαθούν να τον «κατοχυρώσουν» δίνοντάς το όνομά του σε μουσείο και δρόμο, ενώ υπάρχει και άγαλμα σε κεντρικό σημείο της πόλης.

Κλίμα/Καιρός

Το Ζάγκρεμπ τα καλοκαίρια είναι γενικά ζεστά και στα τέλη Μαΐου οι θερμοκρασίες αρχίζουν να ανεβαίνουν ενώ συχνές είναι οι απογευματινές και βραδινές καταιγίδες. 

Οι θερμοκρασίες ανεβαίνουν πάνω από 30 βαθμούς Κελσίου ενώ οι βροχοπτώσεις είναι άφθονες το καλοκαίρι ενώ συνεχίζουν το φθινόπωρο. Με 840 mm βροχοπτώσεων ετησίως, το Ζάγκρεμπ είναι η ένατη πιο υγρή πρωτεύουσα της Ευρώπης, με λιγότερες βροχοπτώσεις από το Λουξεμβούργο αλλά περισσότερες από τις Βρυξέλλες ή το Παρίσι. 

Τι να αγοράσω από το Ζάγκρεμπ

Στο Ζάγκρεμπ επιβάλλεται η αγορά μια γραβάτας. Η γραβάτα φορέθηκε από Κροάτες στρατιώτες που σε μια επίσημη τελετή στο Παρίσι όταν θέλησαν να εντυπωσιάσουν τον Λουδοβίκο τον 14ο αιώνα.

Φαγητό

Η κουζίνα του Ζάγκρεμπ έχει ως βάση το κρέας. Γνωστή είναι η μπριζόλα του Ζάγκρεμπ, το σνίτσελ και το ψητό γουρουνόπουλο. Ακόμα διάσημο είναι ένα είδος τυρόπιτας, η Srukli και η γαλοπούλα με τη παραδοσιακή χυλοπίτα, η Purica s mlincima. Υπάρχουν και κάποια πιάτα με θαλασσινά όπως η χταποδοσαλάτα και το ριζότο με σουπιές.

Bonus Fact: Βάραζντιν

Περίπου 81χλμ βόρεια του Ζάγκρεμπ βρίσκεται το Βάραζντιν. Η πόλη έχει πληθυσμό 47.000 κατοίκους και είναι γνωστή για τα κτίρια σε στυλ μπαρόκ και τις βιομηχανίες υφασμάτων και τροφίμων.

To 1756 έγινε πρωτεύουσα της Κροατίας, όταν μετέφερε την έδρα του εκεί ο Μπαν Φράνιο Ναντάσντι. Μια φωτιά το 1776 κατέστρεψε το μεγαλύτερο μέρος της πόλης και πρωτεύουσα έγινε ξανά το Ζάγκρεμπ.

Πρώτη αναφορά στη πόλη γίνεται το 1181 σε έγγραφο του βασιλιά Μπέλα Γ’ της Ουγγαρίας. Στον 20ο αιώνα το Βάραζντιν εξελίχθηκε σε βιομηχανικό κέντρο της βορειοδυτικής Κροατίας.

Δείτε το βίντεο που φτιάξαμε για την Κροατία στο youtube.

ΕΚΤΑΚΤΟ γεωΓΡΑΦΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ:

Σε έρευνα των γεωγραφικών, το 97% απάντησε ότι η παρουσία μιας υδρόγειου σφαίρας στο σπίτι βοηθάει στην καλύτερη αντίληψη του κόσμου. Τις καλύτερες υδρόγειες σφαίρες θα τις βρείτε εδώ.

ΕΚΤΑΚΤΟ γεωΓΡΑΦΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ:

Αν εκτιμάτε την προσπάθεια που γίνεται εδώ στους γεωγραφικούς και θέλετε να με κερνάτε ένα καφεδάκι τον μήνα μέσω του Patreon θα με βοηθούσε να μένω ξύπνιος περισσότερες ώρες και να ανεβάζω περισσότερες γεωγραφικές πληροφορίες. Κάνετε εγγραφή από εδώ!

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ