Καζακστάν: 15 πράγματα που πρέπει να γνωρίζεις για την «χώρα των περιπλανώμενων»

Το Καζακστάν βρίσκεται ανάμεσα στη Ρωσία, το Ουζμπεκιστάν, το Κιργιστάν, το Τουρκμενιστάν και την Κίνα και αποτελεί πραγματικά την καρδιά της Κεντρικής Ασίας. Πάμε να το γνωρίσουμε λίγο καλύτερα μέσα από 15 ενδιαφέροντα facts:

Το Καζακστάν είναι η μεγαλύτερη περίκλειστη χώρα στον κόσμο

Εδώ οι καλοί χάρτες: Καζακστάν (πηγή: britannica)
Εδώ οι καλοί χάρτες: Καζακστάν (πηγή: britannica)

Το Καζακστάν καταλαμβάνει μια έκταση 2.724.900 τετραγωνικών χιλιομέτρων στην Κεντρική Ασία. Η χώρα είναι εντελώς περίκλειστη που σημαίνει ότι δεν έχει άμεση πρόσβαση στη θάλασσα. Είναι επίσης η ένατη μεγαλύτερη χώρα στον κόσμο όσον αφορά την έκταση – 20 φορές μεγαλύτερη από την Ελλάδα, ενώ για 60.000 τ.χλμ χάνει την 8η θέση από την Αργεντινή. Οι κύριοι υδάτινοι πόροι για τη χώρα προέρχονται από παγετώνες και λίμνες.

Η χώρα είναι αρκετά αραιοκατοικημένη (περίπου 7,0 άτομα ανά χλμ²) και βρίσκεται στην 63η θέση στην κατάταξη των πολυπληθέστερων κρατών. Ο πληθυσμός του υπολογίζεται στα 19.009.600.

Πως γίνεται μια χώρα χωρίς θάλασσα να διατηρεί ναυτικό; Οι Ναυτικές Δυνάμεις του Καζακστάν επιχειρούν στην Κασπία Θάλασσα, μια τεράστια εσωτερική θάλασσα που τεχνικά είναι λίμνη καθώς δεν συνδέεται με τον ωκεανό. Το καζάκικο ναυτικό αριθμεί περίπου 3.000 άτομα ενώ ο στόλος του είναι 14 παράκτια περιπολικά σκάφη.

Σχεδόν όλα τα στοιχεία του περιοδικού πίνακα Μεντελέγιεφ βρίσκονται στο Καζακστάν

Το Καζακστάν έχει απίστευτο φυσικό πλούτο. 99 στοιχεία που αναφέρονται στον Περιοδικό Πίνακα Μεντελέγιεφ βρίσκονται στη χώρα. Δεν έχουν αξιοποιηθεί όλα μέχρι στιγμής. Το Καζακστάν έχει τα δεύτερα μεγαλύτερα αποθέματα μολύβδου, ψευδαργύρου, χρωμίου και ουρανίου στον κόσμο. Κατατάσσεται επίσης στην πρώτη δεκάδα στον κόσμο σε αποθέματα άνθρακα, σίδηρο, χαλκό, μαγγάνιο και χρυσό. Μισό λεπτό έχει και συνέχεια: διαθέτει επίσης άφθονο πετρέλαιο και φυσικό αέριο, καταλαμβάνοντας την 11η θέση στη σχετική κατάταξη.

ΠΡΟΤΑΣΗ: Αν είστε απ’ αυτούς που σας γοήτευαν οι γεωγραφικοί πονοκέφαλοι, είτε από εκείνους που δεν εκτίμησαν τη Γεωγραφία ποτέ όσο της άξιζε, τότε θα λατρέψετε το βιβλίο Γεωγραφία για εντελώς Αγεωγραφήτους. Θα το βρείτε  εδώ!

Έχει τα μακρύτερα συνεχόμενα σύνορα στον κόσμο

Τα σύνορα του Καζακστάν με τη Ρωσία εκτείνονται για περισσότερο από 7.500 χιλιόμετρα και είναι τα μακρύτερα συνεχόμενα σύνορα στον κόσμο. Επιπλέον, είναι τα δεύτερα μεγαλύτερα σε συνολικό μήκος μετά τα σύνορα Καναδά-Ηνωμένων Πολιτειών που φτάνουν τα 8.891 χιλιόμετρα. Αν σας βοηθάει η απόσταση από το Παρίσι της Γαλλίας μέχρι την Πέτρα της Ιορδανίας είναι κάτι παραπάνω από 4.500 χιλιόμετρα.

Η σημασία της ονομασίας της χώρας

Το όνομα «Καζάκ» προέρχεται από την πρωτοτουρκική λέξη qaz, που σημαίνει «περιπλανιέμαι» και προφανώς αναφέρεται στον νομαδικό πολιτισμό των Καζάκων. Η Περσική κατάληξη «-σταν» σημαίνει «χώρα» ή «τόπος», επομένως η λέξη Καζακστάν μπορεί να μεταφραστεί ως «χώρα των περιπλανώμενων». Αν και η λέξη «Καζάκοι» αναφέρεται παραδοσιακά στους Καζάκους, συμπεριλαμβανομένων αυτών που ζουν στην Κίνα, στην Ρωσία, στην Τουρκία, στο Ουζμπεκιστάν και σε άλλες μη γειτονικές χώρες, ο συγκεκριμένος όρος επίσης αναφέρεται σε όλους τους κατοίκους του Καζακστάν, συμπεριλαμβάνοντας τους μη Καζάκους.

Εδώ βρίσκεται μία απ' τις μεγαλύτερες λίμνες του κόσμου

Δορυφορική εικόνα της λίμνης Μπαλκάς, Απρίλιος 1991 (πηγή: wikipedia)
Δορυφορική εικόνα της λίμνης Μπαλκάς, Απρίλιος 1991 (πηγή: wikipedia)

Η λίμνη Μπαλκάς (Balkhash) κατέχει τον τίτλο της 15ης μεγαλύτερης λίμνης στον κόσμο και μιας από τις μεγαλύτερες σε όλη την Ασία. Σε έκταση 16.400 τετραγωνικών χιλιομέτρων (Η έκταση της λίμνης δεν είναι σταθερή και όπως και στην περίπτωση της λίμνης Αράλης), το τεράστιο μέγεθός της κόβει την ανάσα. Ωστόσο, αυτό που την κάνει πραγματικά μοναδική είναι άλλο: στα δυτικά, η λίμνη έχει γλυκό νερό, και στα ανατολικά, αλμυρό. Η λίμνη παγώνει από τα τέλη Νοεμβρίου μέχρι τις αρχές Απριλίου. 

Το Καζακστάν είναι ένα διηπειρωτικό έθνος

Το Καζακστάν είναι ένα από τα λίγα διηπειρωτικά έθνη του κόσμου. Αν και ο πολιτισμός και τα γεωγραφικά χαρακτηριστικά της χώρας είναι συνυφασμένα με τη θέση της στην Κεντρική Ασία, ένα μικρό τμήμα της χώρας εκτείνεται στην Ευρώπη. Οι επαρχίες Atyrau και Δυτικού Καζακστάν εκτείνονται εκατέρωθεν του ποταμού Ουράλη. Περίπου το 6% του πληθυσμού του Καζακστάν  υπολογίζεται ότι ζει στην ευρωπαϊκή πλευρά. Μαζί με το Αζερμπαϊτζάν είναι τα μόνα κράτη στον κόσμο που είναι και περίκλειστα και διηπειρωτικά.

Η Αστάνα μπορεί να είναι η πρωτεύουσα, αλλά το Αλμάτι είναι η καρδιά του Καζακστάν

Η Αστάνα μετονομάστηκε σε Νουρ-Σουλτάν το 2019 (πηγή: pixabay.com)
Η Αστάνα μετονομάστηκε σε Νουρ-Σουλτάν το 2019 (πηγή: pixabay.com)

Η πρωτεύουσα μεταφέρθηκε στην Αστάνα στα τέλη της δεκαετίας του 1990 και η μοναδική της όψη στην υπερσύγχρονη μοντέρνα αρχιτεκτονική αντανακλά σίγουρα την νεότητα της πόλης. Η πρωτεύουσα έχει γίνει επίσης το κέντρο της λατρείας της προσωπικότητας που περιέβαλλε τον  πρώην Πρόεδρο Nursultan Nazarbayev, η οποία μάλιστα μετονομάστηκε σε Νουρ-Σουλτάν το 2019 προς τιμήν του. Από το 1917 η πρωτεύουσα του Καζακστάν έχει αλλάξει 5 φορές. Οι προηγούμενες πρωτεύουσες της χώρας ήταν το Σεμέι (Αλάς-καλά), το Ορενμπούργκ, το Κιζιλορντά και το Αλμάτι. Πραγματικός γεωγραφικός πονοκέφαλος! Ωστόσο, η παλιά πρωτεύουσα, το Αλμάτι, εξακολουθεί να είναι η πολιτιστική και πνευματική πρωτεύουσα της χώρας.

Οι Καζάκοι είναι νεότατοι

Πάνω από το 50% του πληθυσμού της χώρας είναι κάτω των τριάντα ετών, ενώ πάνω από το 25% είναι κάτω των δεκαπέντε ετών σύμφωνα με την Britannica.

Το Καζακστάν είναι μία από τις τέσσερις χώρες στον κόσμο που αποπυρηνικοποιήθηκε

Μετά την πτώση της Σοβιετικής Ένωσης, το Καζακστάν κληρονόμησε πάνω από 1400 πυρηνικά όπλα από την ΕΣΣΔ. Ωστόσο, οι Καζάκοι παρέδωσαν οικειοθελώς όλα τα πυρηνικά τους όπλα πίσω στη Ρωσία έως το 1995. Μόνο τρεις άλλες χώρες έχουν περάσει στην πλήρη αποπυρηνικοποίηση: η Ουκρανία,  η Λευκορωσία και η Νότια Αφρική.

Το Καζακστάν μπορεί να είναι η πατρίδα των μυθικών Αμαζόνων

Οι αρχαίοι Σκύθες πολεμιστές, με καταγωγή από τις στέπες του Καζακστάν και της νότιας Ρωσίας, μπορεί να ήταν η έμπνευση για τον αρχαίο ελληνικό μύθο σχετικά με τη φυλή των Αμαζόνων. Αν και δεν ήταν μια πραγματικά μητριαρχική κοινωνία, οι Σκύθες ήταν πολύ πιο ευέλικτοι όσον αφορά το ποιος θα μπορούσε να αναλάβει την εξουσία. Οι τάφοι γυναικών πολεμιστών που βρέθηκαν τις τελευταίες δεκαετίες βοήθησαν στην επιβεβαίωση αυτής της θεωρίας.

Το μεγαλύτερο διαστημοδρόμιο στον κόσμο

Το Soyuz TMA-16 εκτοξεύεται από το κοσμοδρόμιο Baikonur στο Καζακστάν το 2009 (πηγή: unsplash)
Το Soyuz TMA-16 εκτοξεύεται από το κοσμοδρόμιο Baikonur στο Καζακστάν το 2009 (πηγή: unsplash)

Το Κοσμοδρόμιο του Μπαϊκονούρ λειτουργεί από τις 2 Ιουνίου του 1955 και βρίσκεται στην ομώνυμη περιοχή του Καζακστάν. Πρόκειται για το μεγαλύτερο αλλά και το παλαιότερο διαστημικό κέντρο στον κόσμο. Από εκεί έχουν εκτοξευτεί περίπου 2.500 διαστημόπλοια και έχουν αναχωρήσει περισσότεροι από 130 κοσμοναύτες στα 50 χρόνια λειτουργίας του. Μετά την κατάρρευση της Σοβιετικής Ένωσης και την ανεξαρτησία του Καζακστάν, η Ρωσία έχει μισθώσει το κοσμοδρόμιο, καθώς, παρότι διαθέτει άλλα δύο για εκτοξεύσεις δορυφόρων, μόνον από αυτό μπορούν να ξεκινήσουν επανδρωμένες αποστολές στο Διεθνή Διαστημικό Σταθμό (ISS). Τόσο το Vostok 1, η πρώτη επανδρωμένη διαστημική πτήση, όσο και το Sputnik 1, ο πρώτος τεχνητός δορυφόρος, εκτοξεύτηκαν από αυτήν την τοποθεσία.

Το εθνικό ποτό του Καζακστάν είναι το γάλα φοράδας

Παγωτό με γεύση κιμίζ σε εστιατόριο στο Νουρ Σουλτάν (πηγή: wikipedia)

Το Κιμίς (παρόμοιο με το κεφίρ) είναι γάλα φοράδας ή γαϊδάρου που έχει υποστεί ζύμωση, είναι εγγενές στο Καζακστάν και θεωρείται το εθνικό ποτό της χώρας. Έχει πολύ ελαφρύ σώμα σε σύγκριση με τα περισσότερα γαλακτοκομικά ροφήματα. Έχει μια μοναδική, ελαφρώς ξινή γεύση. Συνήθως απολαμβάνεται και ως φαγητό και ως ποτό.

Το σπίτι του Ντοστογιέφσκι

Ένα από τα κορυφαία τουριστικά αξιοθέατα της χώρας είναι το πρώην σπίτι του συγγραφέα και μυθιστοριογράφου Φιόντορ Ντοστογιέφσκι στο Semey, κοντά στα σύνορα με τη Ρωσία. Έχει διατηρηθεί ως μουσείο, εκθέτοντας σημειώσεις από τα πιο αξιόλογα έργα του, συμπεριλαμβανομένων των “Έγκλημα και Τιμωρία” και “Ο Ηλίθιος”.

Οι Καζάκοι ήταν οι πρώτοι που εξημέρωσαν άλογα

Η ιππασία είναι ένα μεγάλο μέρος της κουλτούρας του Καζακστάν, συμπεριλαμβανομένου του παραδοσιακού αθλήματος kyz kuu, που κυριολεκτικά μεταφράζεται ως «κυνήγι κοριτσιών». Ουσιαστικά είναι ένας αγώνας μεταξύ ενός άνδρα και μιας γυναίκας, και οι δύο έφιπποι, που είτε καταλήγει στο να φιλάει ο άντρας τη γυναίκα (νίκη για τον άντρα) είτε στη γυναίκα να χτυπά τον άντρα με ένα μαστίγιο (νίκη για τη γυναίκα).

Η σημαία του Καζακστάν

Σημαία Καζακστάν

Το Καζακστάν υιοθέτησε τη σημερινή του σημαία όταν κέρδισε την ανεξαρτησία του από τη Σοβιετική Ένωση το 1991. Το 1200, ήταν μέρος της Μογγολικής Αυτοκρατορίας του Τζένγκις Χαν και η «Μπλε Ορδή», όπως ήταν γνωστοί οι ντόπιοι πολεμιστές του, είχε ένα μπλε στρατιωτικό πανό. Η χρυσή διακόσμηση στα αριστερά είναι το εθνικό διακοσμητικό μοτίβο, γνωστό και ως koshkar-muiz (τα κέρατα του κριαριού). Μοτίβα όπως αυτό συναντώνται στις εθνικές σημαίες της Λευκορωσίας και του Τουρκμενιστάν.

ΕΚΤΑΚΤΟ γεωΓΡΑΦΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ:

Σε έρευνα των γεωγραφικών, το 97% απάντησε ότι η παρουσία μιας υδρόγειου σφαίρας στο σπίτι βοηθάει στην καλύτερη αντίληψη του κόσμου. Τις καλύτερες υδρόγειες σφαίρες θα τις βρείτε εδώ.

ΕΚΤΑΚΤΟ γεωΓΡΑΦΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ:

Αν εκτιμάτε την προσπάθεια που γίνεται εδώ στους γεωγραφικούς και θέλετε να με κερνάτε ένα καφεδάκι τον μήνα μέσω του Patreon θα με βοηθούσε να μένω ξύπνιος περισσότερες ώρες και να ανεβάζω περισσότερες γεωγραφικές πληροφορίες. Κάνετε εγγραφή από εδώ!

Μία Απάντηση

  1. Σίγουρα εντυπωσιάστηκα όταν διάβασα πως το σπίτι του Ντοστογέφσκι βρίκσεται στο Καζακστάν. Πολύ ενδιαφέρον. Επίσης, αλλάξαν 5 φορές πρωτεύουσα;;;;Πολύ αναποφάσιστοι.

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ